Çocuklarda Diyabet

Tip 2 diyabetten kaçınmak için çocuğumuzun diyetinden mısır şekerini çıkaracak mıyız?
Neva Cochran, Uzman Diyetisyen

Gelin, gerçekle kurguyu birbirinden ayıralım. Mısır şekeri ne diyabete neden olur ne de hastalıkların oranının artmasından sorumludur. Tip 2 diyabetin bilinen nedenleri karmaşıktır ve özellikle bazı gıdaların, içeceklerin veya mısır şekeri gibi bir bileşenin etkisinden söz edilmemektedir. Tip 2 diyabet için asıl risk faktörleri fazla kilolar (özellikle karın bölgesi yağları), genetik sebepler ve yetersiz fiziksel aktivitedir.

Tip 2 diyabet, pankreas tarafından üretilen insülin hormonunun az salgılanması veya kullanıma uygun olmamasından ortaya çıkmaktadır. İnsülin, gıdalarla alınan karbonhidratların enerji olarak kullanılmasını sağlar. Karbonhidratlar vücuda basit (sofra şekeri, mısır şekeri, bal, meyvelerdeki fruktoz, sütteki laktoz) ve kompleks (ekmek, makarna, pirinç gibi kaynakların nişastaları) kaynaklarla alınır. Bu gıdalardan alınan ve enerji üretmek için kullanılan tüm karbonhidratlar, vücut tarafından ancak glukoza kadar yıkılarak (parçalanarak) ya da glukoza dönüştürülerek kullanılabilirler. Buradaki önemli gerçek, vücudumuzun glukozun orjinal kaynağını –sakaroz (sofra şekeri), mısır şekeri, bal, meyve, süt veya nişasta- ayırt etmemesidir.

ABD Sağlık ve İnsan Hizmetleri Bakanlığı ve ABD Tarım Bakanlığı ortak komitesi olan 2005 Diyet Rehberleri Komitesi, tüm ulaşılabilir bilimsel verileri araştırarak, son raporlarında bir karara varmıştır: “Son bulgular gösteriyor ki toplam karbonhidrat alımıyla ne tip 1 diyabet ne de tip 2 diyabet arasında bir ilişki vardır; hatta tip 2 diyabetin gelişmesiyle, toplam şeker alımı arasında da ilişkiyi gösterecek bir kanıt bulunmamaktadır.”

Yetişkinler ve çocuklarda tip 2 diyabeti kontrol edebilmenin ve ortadan kaldırabilmenin kilit noktası kilo vermektir. Ebeveynler çocuklarına bolca meyveden, sebzeden, tahıldan; ölçülü miktarda yağsız etten, beyaz etten, balıktan, yumurtadan, baklagillerden ve az yağlı süt ürünlerinden oluşan besleyici bir diyet oluşturma konusunda tutarlı davranmalıdır.

ABD Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezi’nin de tavsiye ettiği gibi uygun olan porsiyonlarda gıda tüketerek ve günde en az 60 dakika fiziksel aktivite ile çocuklar, sağlıklı kilolarına ulaşabilir ve koruyabilirler, aynı zamanda diyabet ve diğer sağlık problemleri risklerini de azaltabilirler.

Temel sonuç çok açık… Çocuğunuzun diyetinde bulunan mısır şekeri ve diğer tatlandırıcılar tip 2 diyabete neden olmuyor. Sonuç olarak; tüm kaynaklardan alınan fazla kaloriler, hareketsiz bir yaşam tarzı ve genetik yapı çocuklarda diyabetin esas sebepleridir.